T¨®m t?t£ºTrong b¨¤i vi?t n¨¤y, ch¨²ng t?i s? ?i s?u v¨¤o n?m ch? ?? quan tr?ng xoay quanh dolomite: dolomite l¨¤ g¨¬, dolomite ? ??u, dolomite ???c h¨¬nh th¨¤nh nh? th? n¨¤o, t?i sao dolomite kh?ng ph?i l¨¤ m?t kho¨¢ng ch?t, v¨¤ cu?i c¨´ng, c¨¢c ?ng d?ng m?i tr??ng v¨¤ c?ng nghi?p c?a dolomite.

Dolomite

Dolomitel¨¤ m?t lo?i ?¨¢ tr?m t¨ªch ph?n b? r?ng r?i ?? thu h¨²t s? ch¨² ? c?a c¨¢c nh¨¤ ??a ch?t, nh¨¤ m?i tr??ng v¨¤ nh¨¤ c?ng nghi?p. ???c c?u th¨¤nh ch? y?u t? kho¨¢ng ch?t dolomite¡ªm?t carbonat canxi magie (CaMg(CO?)?)¡ª?¨¢ n¨¤y n?i ti?ng v?i nh?ng ??c t¨ªnh ??c ?¨¢o v¨¤ ?ng d?ng ?a d?ng. C¨® m?t trong c¨¢c kh?i l?n ???c g?i l¨¤ dolostone, dolomite th??ng ???c so s¨¢nh v?i ?¨¢ v?i v¨¬ h¨¬nh d?ng t??ng t?, m?c d¨´ n¨® s? h?u nh?ng ??c ?i?m h¨®a h?c v¨¤ v?t l? ri¨ºng bi?t.

Trong b¨¤i vi?t n¨¤y, ch¨²ng t?i s? ?i s?u v¨¤o n?m ch? ?? quan tr?ng xoay quanh dolomite: dolomite l¨¤ g¨¬, dolomite n?m ? ??u, dolomite ???c h¨¬nh th¨¤nh nh? th? n¨¤o, t?i sao dolomite kh?ng ph?i l¨¤ m?t kho¨¢ng ch?t, v¨¤ cu?i c¨´ng, c¨¢c ?ng d?ng m?i tr??ng v¨¤ c?ng nghi?p c?a dolomite. Hi?u nh?ng kh¨ªa c?nh ch¨ªnh n¨¤y s? gi¨²p b?n c¨® c¨¢i nh¨¬n s?u s?c h?n v? s? h¨¬nh th¨¤nh ??a ch?t th¨² v? n¨¤y v¨¤ ? ngh?a c?a n¨® trong c¨¢c ng¨¤nh c?ng nghi?p kh¨¢c nhau.

1. Dolomite l¨¤ g¨¬?

Dolomitel¨¤ m?t lo?i ?¨¢ tr?m t¨ªch gi¨¤u kho¨¢ng ch?t dolomite (CaMg(CO?)?). Kho¨¢ng ch?t dolomite l¨¤ m?t h?p ch?t cacbonat ???c c?u t?o t? canxi, magie, v¨¤ c¨¢c ion cacbonat. Thu?t ng? "dolomite" ???c s? d?ng c? ?? m? t? kho¨¢ng ch?t v¨¤ ?¨¢ trong ?¨® kho¨¢ng ch?t n¨¤y hi?n di?n v?i s? l??ng l?n.

C¨¢c kh?i ?¨¢ dolomite th??ng c¨® c?u tr¨²c tinh th? ??c ?¨¢o v¨¤ c¨® th? xu?t hi?n v?i m¨¤u tr?ng, x¨¢m, ho?c th?m ch¨ª m¨¤u h?ng t¨´y thu?c v¨¤o t?p ch?t hi?n di?n b¨ºn trong. Kho¨¢ng ch?t n¨¤y c?ng ???c s? d?ng trong nhi?u quy tr¨¬nh c?ng nghi?p kh¨¢c nhau, ??c bi?t trong s?n xu?t magie v¨¤ nh? m?t v?t li?u x?y d?ng. °­³ó¨¢³¦ v?i ?¨¢ v?i, ch? y?u ???c c?u t?o t? canxi cacbonat, dolomite ch?a c? canxi v¨¤ magie, khi?n n¨® kh¨¢c bi?t v? c? th¨¤nh ph?n h¨®a h?c v¨¤ t¨ªnh ch?t v?t l?.

M?t trong nh?ng ??c ?i?m ch¨ªnh c?a dolomite l¨¤ kh? n?ng s?i (n?i b?t) khi ???c x? l? v?i axit hydrochloric, nh?ng v?i t?c ?? ch?m h?n so v?i ?¨¢ v?i. Ph?n ?ng n¨¤y x?y ra v¨¬ dolomite ch?a magie, ch?t n¨¤y ph?n ?ng k¨¦m m?nh m? h?n v?i axit so v?i canxi.

2. Dolomite n?m ? ??u?

Dolomite, c¨°n ???c bi?t ??n v?i t¨ºn g?i "D?y n¨²i Dolomite", l¨¤ m?t d?y n¨²i tuy?t ??p n?m ? ph¨ªa ??ng b?c ?. Ch¨²ng l¨¤ m?t ph?n c?a D?y Alpes ?¨¢ V?i ph¨ªa Nam v¨¤ n?i ti?ng v?i nh?ng ??nh n¨²i ngo?n m?c, h¨¬nh d?ng ?¨¢ ??c ?¨¢o, v¨¤ c?nh quan tuy?t ??p. N?m 2009, Dolomite ???c UNESCO c?ng nh?n l¨¤ Di s?n Th? gi?i nh? v¨¤o ? ngh?a ??a ch?t v¨¤ v? ??p t? nhi¨ºn c?a ch¨²ng.

C¨¢c t¨ªnh n?ng ch¨ªnh c?a Dolomite:

  • V? tr¨ª:Ch? y?u ? c¨¢c t?nh Belluno, South Tyrol, v¨¤ Trentino.
  • ??nh cao nh?t:Marmolada, cao 3,343 m¨¦t (10,968 feet).
  • ??a ch?t ??c ?¨¢o:???c c?u th¨¤nh t? ?¨¢ dolomite, mang l?i cho c¨¢c ng?n n¨²i m¨¤u s?c nh?t ??c tr?ng.
  • Du l?ch:?i?m ??n ph? bi?n cho ?i b? ???ng d¨¤i, tr??t tuy?t, v¨¤ nhi?p ?nh.

Dolomite kh?ng ch? l¨¤ m?t k? quan ??a ch?t m¨¤ c¨°n l¨¤ m?t kho b¨¢u v?n h¨®a, v?i nh?ng ng?i l¨¤ng Alpine quy?n r? v¨¤ truy?n th?ng phong ph¨².

Ngo¨¤i vi?c l¨¤ m?t ?i?m ??n du l?ch quan tr?ng, Dolomite c?ng phong ph¨² v? ?¨¢ dolomite, ?¨®ng vai tr¨° quan tr?ng trong ng¨¤nh khai th¨¢c v¨¤ c?ng nghi?p ??a ph??ng. V¨´ng n¨¤y ?? ???c bi?t ??n trong l?ch s? v?i vi?c khai th¨¢c ?¨¢ c?m th?ch, ?¨¢ v?i v¨¤ dolomite, v?i kho¨¢ng ch?t n¨¤y ???c s? d?ng cho c? m?c ?¨ªch c?ng nghi?p v¨¤ nh? m?t lo?i ?¨¢ trang tr¨ª trong ki?n tr¨²c.

3. ?¨¢ dolomite ???c h¨¬nh th¨¤nh nh? th? n¨¤o?

Dolostone, hay ?¨¢ dolomite, ???c h¨¬nh th¨¤nh th?ng qua m?t qu¨¢ tr¨¬nh g?i l¨¤ "dolomit h¨®a". Qu¨¢ tr¨¬nh n¨¤y li¨ºn quan ??n vi?c bi?n ??i h¨®a h?c c?a ?¨¢ v?i ho?c b¨´n v?i, n?i magie thay th? m?t ph?n canxi trong c?u tr¨²c canxi cacbonat (CaCO?), h¨¬nh th¨¤nh dolomite (CaMg(CO?)?).

C¨¢c giai ?o?n c?a qu¨¢ tr¨¬nh Dolomit h¨®a:

  • 1. L?ng ??ng ban ??u:?¨¢ v?i ho?c b¨´n v?i ???c l?ng ??ng trong c¨¢c m?i tr??ng h?i d??ng.
  • 2. T?ng c??ng Magie:C¨¢c ch?t l?ng gi¨¤u magie (th??ng l¨¤ n??c bi?n) th?m th?u v¨¤o ?¨¢ v?i.
  • 3. Ph?n ?ng h¨®a h?c:C¨¢c ion magie thay th? c¨¢c ion canxi trong c?u tr¨²c carbonat.
  • 4. K?t tinh:?¨¢ ?? bi?n ??i k?t tinh l?i th¨¤nh ?¨¢ dolomit.

Qu¨¢ tr¨¬nh dolomit h¨®a c¨® th? x?y ra trong nhi?u m?i tr??ng kh¨¢c nhau, bao g?m c¨¢c m?i tr??ng bi?n n?ng, lagune bay h?i, v¨¤ c¨¢c h? th?ng nhi?t th?y. Qu¨¢ tr¨¬nh n¨¤y v?n ch?a ???c hi?u r? ho¨¤n to¨¤n, khi?n n¨® tr? th¨¤nh m?t l?nh v?c nghi¨ºn c?u ??a ch?t t¨ªch c?c.

4. T?i sao Dolomit kh?ng ph?i l¨¤ kho¨¢ng v?t?

M?c d¨´ ???c ??t t¨ºn theo kho¨¢ng v?t dolomit, nh?ng dolomit th?c s? kh?ng ???c coi l¨¤ m?t kho¨¢ng v?t th?t s? theo ti¨ºu chu?n ??a ch?t hi?n ??i. ?i?u n¨¤y l¨¤ v¨¬ dolomit l¨¤ m?t lo?i ?¨¢, kh?ng ph?i l¨¤ m?t kho¨¢ng v?t tinh th? ??n.

M?t y?u t? ch¨ªnh ph?n bi?t dolomit l¨¤ m?t lo?i ?¨¢ ch? kh?ng ph?i kho¨¢ng v?t l¨¤ th¨¤nh ph?n ph?c t?p c?a n¨®. Dolomit th??ng ???c c?u t?o t? c? carbonate canxi v¨¤ magie, v¨¤ c?u tr¨²c tinh th? c?a n¨® thay ??i t¨´y theo l??ng magie ?? thay th? canxi trong l??i tinh th?. Do ?¨®, kho¨¢ng v?t dolomit kh?ng ph?i l¨¤ m?t h?p ch?t tinh khi?t duy nh?t m¨¤ l¨¤ m?t s? k?t h?p c?a c¨¢c carbonate canxi v¨¤ magie, khi?n n¨® ???c ph?n lo?i l¨¤ m?t lo?i ?¨¢ thay v¨¬ kho¨¢ng v?t.

Trong kho¨¢ng v?t h?c, m?t kho¨¢ng v?t th?t s? ???c ??nh ngh?a l¨¤ m?t ch?t r?n v? c? t? nhi¨ºn c¨® th¨¤nh ph?n h¨®a h?c c? th? v¨¤ c?u tr¨²c tinh th?. V¨¬ dolomit thi?u m?t th¨¤nh ph?n nh?t qu¨¢n v¨¤ h¨¬nh th¨¤nh d??i d?ng h?n h?p, n¨® kh?ng ?¨¢p ?ng nh?ng ti¨ºu ch¨ª n¨¤y.

5. ?ng d?ng M?i tr??ng v¨¤ C?ng nghi?p c?a Dolomit

Dolomit c¨® m?t lo?t ?ng d?ng r?ng r?i, l¨¤m cho n¨® tr? th¨¤nh m?t t¨¤i nguy¨ºn quan tr?ng trong nhi?u ng¨¤nh c?ng nghi?p. C¨¢c ??c t¨ªnh ??c ?¨¢o c?a n¨®, ch?ng h?n nh? h¨¤m l??ng magie cao v¨¤ ?? b?n, l¨¤m cho n¨® c¨® gi¨¢ tr? cho c? m?c ?¨ªch c?ng nghi?p v¨¤ m?i tr??ng.

C¨¢c ?ng d?ng ch¨ªnh c?a Dolomit:

  • X?y d?ng:???c s? d?ng nh? v?t li?u x?y d?ng, c?t li?u, v¨¤ ?¨¢ trang tr¨ª.
  • N?ng nghi?p:???c th¨ºm v¨¤o ??t nh? m?t lo?i ph?n b¨®n ?? cung c?p magie v¨¤ canxi.
  • S?n xu?t:???c s? d?ng trong s?n xu?t k¨ªnh, g?m s? v¨¤ v?t li?u ch?u l?a.
  • Kh?i ph?c M?i tr??ng:???c s? d?ng ?? trung h¨°a ??t v¨¤ n??c axit.
  • S?c kh?e v¨¤ ??p:Dolomit nghi?n ???c s? d?ng trong c¨¢c s?n ph?m b? sung dinh d??ng v¨¤ ch?m s¨®c da.

L?i ¨ªch M?i tr??ng:

  • S?c kh?e ??t:C?i thi?n c?u tr¨²c ??t v¨¤ kh? n?ng sinh d??ng.
  • X? l? N??c:Gi¨²p trung h¨°a n??c th?i m? axit v¨¤ n??c th?i c?ng nghi?p.
  • Kh? carbon:Dolomit c¨® th? h?p th? CO?, khi?n n¨® tr? th¨¤nh m?t c?ng c? ti?m n?ng trong vi?c ch?ng l?i bi?n ??i kh¨ª h?u.

Dolomit l¨¤ m?t lo?i ?¨¢ h?p d?n v¨¤ ?a n?ng, ?¨®ng vai tr¨° quan tr?ng trong nhi?u ng¨¤nh c?ng nghi?p, t? x?y d?ng ??n s?n xu?t magie. D¨´ b?n quan t?m ??n s? h¨¬nh th¨¤nh ??a ch?t c?a n¨®, vai tr¨° c?a n¨® trong d?y Dolomite, hay t¨¢c ??ng ??n m?i tr??ng c?a n¨®, dolomit cung c?p m?t kho t¨¤ng th?ng tin cho nh?ng ai mu?n hi?u bi?t v? t¨¤i nguy¨ºn thi¨ºn nhi¨ºn c?a Tr¨¢i ??t. B?ng c¨¢ch hi?u n?m ch? ?? ch¨ªnh ???c th?o lu?n trong b¨¤i vi?t n¨¤y, b?n c¨® th? ?¨¢nh gi¨¢ nh?ng ??c ?i?m ??c ?¨¢o c?a dolomit v¨¤ t?m quan tr?ng c?a n¨® ??i v?i c? th? gi?i t? nhi¨ºn v¨¤ x? h?i lo¨¤i ng??i.